Co naprawdę wiemy?

W jednym z poprzednich tekstów wspomniałem o okresie, w którym ekonomiści żywo dyskutowali o tezach Thomasa Picketty’ego z książki „Kapitał w XXI wieku”.

Po tym okresie nadszedł inny czas, w którym tezy Thomasa Picketty’ego przyjęto za fakt i postulowano (a czasem wprowadzano) rozwiązania mające na celu ograniczenie koncentracji dochodów (i majątku) wśród 1% najbogatszych. Ideę, że 1% najbogatszych (zwłaszcza w USA) przejmuje coraz większą część wytwarzanego w gospodarce dochodu zaakceptowali nawet krytycy rozwiązań redystrybucyjnych.

Tydzień temu Tyler Cowen zwrócił uwagę na badania, które sugerują, że jeden z najbardziej kultowych wykresów ostatniej dekady, przedstawiający rosnący udział najbogatszego 1% w dochodach ogółem (z 9% w 1960 roku do 15% w ostatniej dekadzie) może być oparty na błędnych danych.

We wrześniu ukazało się badanie Income Inequality in the United States: Using Tax Data to Measure Long-Term Trends. Jego autorzy to uznani badacze pracujący w amerykańskim Departamencie Skarbu i kongresowym Komitecie ds. Podatkowych. Gerald Auten and David Splinter mają na swoim koncie publikacje w renomowanych czasopismach ekonomicznych. Nie są to więc przypadkowi ludzie z kontrowersyjną tezą ale uznani badacze w swojej dziedzinie.

Gerald Auten and David Splinter argumentują, że po zastosowaniu ulepszonej metodologii liczenia dochodów oraz po uwzględnieniu rządowych transferów do ludności obraz zmian nierówności ekonomicznych w USA wygląda inaczej niż przez ostatnią dekadę go sobie wyobrażaliśmy. Wykres Bloomberga porównuje obraz z badań Picketty’ego, Saeza i Zucmana z obrazem z badań Autena i Splintera:

Za Bloomberg

Jeśli weźmiemy pod uwagę sytuację „po podatkach” to z badań Autena i Splintera wynika, że udział najbogatszego 1% w dochodach nie zmienił się w USA w ostatnich sześćdziesięciu latach: jest na poziomie około 9% jak na początku lat 60’.

Zgadzam się ze sposobem w jaki Tyler Cowen interpretuje wyniki badań Autena i Splintera. Nie wiemy czy rację mają ci pierwsi badacze czy rację mają Picketty, Saez i Zucman. Daleki byłbym więc od wniosków, że tezy tych drugich badaczy zostały obalone. To się dopiero okaże.

Nawet jeśli okaże się, że rację mieli Auten i Splinter to nie oznacza to, że nierówności ekonomiczne nie są ważnym problemem. Co więcej, jeśli okaże się, że Auten i Splinter mieli racje to okaże się także, że polityka redystrybucyjna (a tę politykę w USA trudno określić mianem ekstremalnie redystrybucyjnej) całkiem nieźle sobie radzi z likwidowaniem tworzonych przez rynek nierówności dochodowych (co widać po różnicy w udziale najbogatszego 1% przed podatkami i transferami i po nim).

Dla mnie w wynikach badania Autena i Splintera kluczowe jest to, że pokazują nam jak naprawdę niewiele jest „pewnej wiedzy” w kwestiach gospodarczych i społecznych. Nawet mocno ugruntowane idee, oparte na złożonych metodologicznie badaniach wykorzystujących szeroką bazę rzetelnych danych, mogą się okazać błędne.

Drugi wątek, który warto poruszyć przy okazji badań Autena i Splintera dotyczy łatwości z jaką pewne idee rozprzestrzeniają się w mediach i w społeczeństwie. Wyniki badania Autena i Splintera kwestionują jedną z najważniejszych idei ekonomicznych ostatniej dekady. Idei, która miała duży wpływ na polityczne decyzje i postawy społeczne (Jesteśmy 99%!). To jest temat na pierwszą stronę. Media, z wyjątkiem Bloomberga, są jednak powściągliwe w relacjonowaniu rezultatów Autena i Splintera.

Nie można zaprzeczyć, że wynik badań Picketty’ego, Saeza i Zucmana idealnie wpisały się w medialne, społeczne i kulturowe zapotrzebowanie. Potwierdzały popularną i propagowaną tezę o tym, że bogaci przejmują (kosztem reszty społeczeństwa) coraz większą część „ekonomicznego tortu”. Nie dziwi więc fakt, że dziennikarze, aktywiści i kulturowy establishment przyjęli tezy Picketty’ego z entuzjazmem. Nie dziwi też fakt, że tego entuzjazmu brakuje wobec wyników badań Autena i Splintera.

Funkcjonujące na rynku idei opinie można podzielić na popularne i niepopularne. Te popularne dobrze wpisują się w dominujący sentyment społeczny: globalny lub lokalny. Nie powinniśmy się dziwić, że w otoczeniu informacyjnym częściej będziemy spotykać artykuły, eseje, badania czy dane statystyczne wspierające te popularne idee. Jestem jednak przekonany, że często o tym zapominamy gdy sami przyjmujemy jedną z tych popularnych opinii a później dochodzimy do wniosku, że wszystko wokół wydaje się ją potwierdzać. Naturalnie, ten sam mechanizm funkcjonuje na rynku opinii inwestycyjnych.

Podziel się tym artykułem:

Polecamy

Autorzy

Najnowsze komentarze

  1. to są te frustracje związane z aktywnym inwestowaniem. ratuje przed tym cała strategia, czyli stopy. Ale w ub tygodniu miałem…

  2. I w szerszym spojrzeniu, cyt. z literatury: „Proszę wybaczyć – odezwał się łagodnie obcy – ale by móc czymś kierować,…

Tagi

akcje analitycy analiza fundamentalna analiza techniczna bańka spekulacyjna bessa bitcoin bossaEdu edukacja emocje ETF FED forex fundusze giełda GPW hossa inwestowanie pasywne inwestycje kontrakty terminowe krach kryptowaluty kryzys książka książki literatura makro media oszustwa porady inwestycyjne prognozowanie prognozy przewaga psychologia psychologia inwestowania recenzja ropa rynek akcji rynek akcyjny ryzyko statystyka w inwestowaniu strategie strategie inwestycyjne straty systemy WIG20 wykres dnia zagranica złoto

Najnowsze wpisy

Komentarze

Jedna odpowiedź na “Co naprawdę wiemy?”

  1. Awatar Bogdanov
    Bogdanov

    Dochodzi jeszcze jeden element. USA często obiektem badań, nie zawsze wyniki będzie można przekładać na resztę świata.