W 2010 roku furorę w Internecie zrobił wykres zużycia wody w Edmonton, w Kanadzie, podczas finałowego meczu olimpijskiego turnieju hokeja. Wykres ten wyglądał tak:
Od dwóch lat dysponujemy więc podręcznym empirycznym dowodem, że ważne wydarzenia sportowe wpływają na zachowania ludzi (jakby Wojna Futbolowa nie była wystarczającym argumentem). Czy te same zasady dotyczą inwestorów giełdowych?
Każdy kto w czasie ostatnich finałów mistrzostw świata w piłce nożnej ‘podglądał’ mecze w czasie obserwowania notowań giełdowych zna odpowiedź na to pytanie. Dwóch badaczy, Michael Ehrmann i David-Jan Jansen zbadało ten problem w sposób systematyczny, a wyniki swoich obserwacji w opublikowali w Serii Dokumentów Roboczych Europejskiego Banku Centralnego.
Ehrmann i Jansen zbadali zachowanie 15 rynków akcyjnych z państw, których drużyny narodowe rozegrały przynajmniej jeden mecz w RPA w czasie pracy rynku giełdowego w tym państwie. To oznacza niestety, że analiza nie uwzględnia warszawskiej giełdy. Co się okazało?
W czasie gdy drużyna narodowa rozgrywała mecz na World Cup wyraźnie spadała aktywność inwestorów – ilość transakcji spadała o 45% a wolumen o 55%. Jak zostało to policzone? Otóż, Ehrmann i Jansen zbadali zachowanie rynku akcyjnego w godzinach rozgrywania meczu na kilka tygodni przed i kilka tygodni po Mistrzostwach Świata a następnie porównali zachowanie inwestorów w czasie meczów drużyny narodowej z tak skonstruowanym scenariuszem bazowym.
Nie będzie niespodzianką, że aktywność inwestorów najmocniej spadała w Ameryce Południowej – mediana transakcji i wolumenu na minutę spadała odpowiednio o 65% i 77% w trakcie meczów drużyn narodowych. Co ciekawe, istotny był także spadek aktywności na giełdach w USA (42% spadku).
Okazało się nawet, że niektóre wydarzenia w trakcie meczu, na przykład strzelenie bramki, jeszcze bardziej obniżają aktywność inwestorów. Ilość transakcji i wolumen nieznacznie wzrastały w przerwie meczów. Spadek aktywności zaczyna się z reguły kilkadziesiąt minut przed meczem a aktywność wraca do normy jakieś 30-45 minut po meczu.
Poniższy wykres pokazuje przesunięcie rozkładu nadzwyczajnej aktywności rynkowej, mierzonej wolumenem, w czasie rozgrywania meczów drużyny narodowej w Mistrzostwach Świata w stronę mniejszej aktywności inwestorów:
Jak duże rozmiary ma omawiany spadek aktywności inwestorów? Jest on porównywalny ze spadkiem aktywności w trakcie tradycyjnych (od 12:00 do 14:00) godzin lunchu (w Europie liczba transakcji spada o 38% a wolumen o 43%).
Tym co odróżnia spadek aktywności inwestorów w trakcie rozgrywania meczów ich drużyn narodowych na Mistrzostwach Świata od spadku aktywności w trakcie tradycyjnych godzin lunchu jest spadek (o 21%) ‘synchronizacji’ (comovement) lokalnych rynków akcyjnych z rynkiem globalnym. Ehrmann i Jansen wyjaśniają to zjawisko spadkiem uwagi inwestorów, którzy zajęci wydarzeniami na boisku nie reagują na informacje ‘poruszające’ globalnym rynkiem akcyjnym.
Nie sądzę by wnioski z badania Ehrmanna i Jansena dały się praktycznie wykorzystać, w przeciwieństwie do innych badań dotyczących uwagi inwestorów oraz wydarzeń, które ją przykuwają. Ehrmann i Jansen wykazali istnieje następnej anomalii rynkowych – znalezienie anomalii, w oparciu o które można zbudować strategie inwestycyjne jest zajęciem dla inwestorów.
