Lekcja przedsiębiorczości

Mija właśnie dokładnie dwudziesta rocznica transakcji dokonanej przez Związek Artystów Scen Polskich (ZASP). Pod koniec czerwca 2002 roku skarbnik ZASPu Cezary Morawski oraz dyrektor generalna Elżbieta Chustecka powiadomili prezesa ZASP – Olgierda Łukasiewicza o dziewięciomilionowej stracie w konsekwencji inwestycji w obligacjach Stoczni Szczecińskiej Porta Holding SA.

Łukasiewicz był prezesem dopiero od niedawna, więc decyzja o zakupie obligacji została podjęta przez jego poprzednika Kazimierza Kaczora. Inwestycja dzięki doradztwu ING Banku Śląskiego została zawarta na przełomie lutego/marca 2002 roku, gdy było już wiadomo o finansowych kłopotach stoczni, a tym samym problemach z możliwością spłacenia długu, jakim są obligacje.

Na zwołanej specjalnie konferencji informującej o tym fakcie Olgierd Łukasiewicz wypowiedział to wspaniałe zdanie „jesteśmy artystami, nie znamy się na pieniądzach

Osiem lat później, w 2010 roku inna organizacja – tym razem zarządzająca prawami autorskimi artystów Stowarzyszenie Autorów ZAIKS – straciła 16 milionów złotych na założonej kilka lat wcześniej lokacie dolarowej. Zyski miały być możliwe dzięki osłabieniu złotego oraz wyższego oprocentowania depozytów dolarowych.

W lipcu 2022 roku, czyli w dwudziestą rocznicę transakcji artystów, którzy nie znają się na pieniądzach, okazało się, że również nauczyciele się na nich nie znają. Choć przecież w szkołach średnich są prowadzone zajęcia z przedsiębiorczości.

Tym razem Związek Nauczycielstwa Polskiego ujawnił, że stracił 250 tysięcy złotych (chciałoby się zakrzyknąć – ufff, tylko tyle!) na inwestycji w beczki whisky. Wygląda na to, że nauczyciele nie znają się również i na whisky.

W materiałach firmy Stilnovosti, w przypadku której już w 2019 roku sąd dokonał zabezpieczenia majątku na wniosek jednego z wierzycieli czytamy:

Założenie inwestycji w whisky jest dość proste: inwestor decyduje, ile pieniędzy chce na ten cel przeznaczyć, a firma, z której usług decyduje się skorzystać, zakupuje alkohol w beczkach, który na przestrzeni lat powinien zyskać na wartości”

Inwestor nie musi się niczym martwić: nie przechowuje samodzielnie alkoholu; odpowiada za to wybrana firma, która albo robi to samodzielnie, albo zleca przechowywanie beczek jeszcze innemu podmiotowi. W wypadku wina jest podobnie – w praktyce istotą jest zarobek, a nie to, by alkohol kiedykolwiek trafił do inwestora.

Podkreślenia są moje.

Bawią mnie.

Od lat powtarzam na szkoleniach dla inwestorów indywidualnych – jeśli ktoś ci opowiada, że jakaś inwestycja jest pewna, bezpieczna, nie musisz się o nic martwić – to jak najszybciej uciekaj.

Proszę zwrócić uwagę, że w każdym z wymienionych przypadków organizacje, których celem jest jakaś aktywność nie związana z finansami, chciały ulokować swoje nadwyżki finansowe. W każdym też przypadku zamiast skorzystać z usług doradców inwestycyjnych, powierzyć pieniądze w zarządzanie (określając wcześniej oczekiwania i poziom ryzyka), czy nawet wybrać jakiś fundusz inwestycyjny zdecydowały się na wybór inwestycji trudno wycenialnych, prawdopodobnie mało płynnych lub na warunkach ograniczających tę płynność. A dodatkowo egzotycznych, jak w przypadku inwestycji w beczki whisky.

Oczywiście nie oznacza to, że przekazując pieniądze TFI, czy jakiemuś działowi zarządzania nie pojawiłyby się straty (nawet ogromne), ale być może na etapie rozmów podjęto by decyzję o wyborze jakiegoś portfela z ograniczonym ryzykiem, właśnie dlatego, że chodziło o „nadwyżki”. Tymczasem prawdopodobnie podejmujący decyzję ulegli urokowi jakiemuś sprzedawcy, który – bardzo mi przykro o tym pisać – równie dobrze może sprzedawać odkurzacze, garnki czy dowolny UNIKALNY PRODUKT.

A nawet jeśli by się okazało, że to nie była dobra inwestycja, bo jednak wiązała się z jakimś ryzykiem, to wówczas można by ją zamknąć lub jakoś zareagować. A w ostateczności można przynajmniej mieć kogo oskarżyć o błędne decyzje.

Przy okazji zwrócę uwagę na jeszcze ważną kwestię. Możemy wprowadzać dziesiątki formularzy, ankiet adekwatności, nieadekwatności, wprowadzać kolejne blokady, procedury, ale jeśli ludzie chcą stracić pieniądze to i tak je stracą. Właśnie dlatego, że nie sięgną do branży inwestycyjnej, która aż dusi się od regulacji i jest dedykowana do doradzania i przed każdym spotkaniem z klientem musi poinformować o milionach zastrzeżeń. Chętni sięgną po pomoc opowiadających piękne bajki „doradców do spraw najlepszej okazji w życiu”.

Przypomina to nieco sytuację osób, które korzystają z tzw. medycyny alternatywnej. Większość oferujących tego rodzaju usługi bazuje na zainteresowaniu pacjentem, zapewnianiu, że potrafi wyleczyć ową niewyleczalną dla mainstreamu lekarskiego dolegliwość. Czyli zamiast mówić „postaramy się zrobić co możemy” mówią wprost „ja pana/panią wyleczę”.

Proszę zwrócić uwagę – wspomniane przypadki, AmberGold, transakcje opcyjne, na których popłynęło wiele firm, to wszystko odbyło się poza rynkiem podlegającym nadzorowi. Poza rynkiem, który musi podesłać stos formularzy do podpisania, że klient rozumie ryzyko.

Da się? Da!

(źródło)

[Zdjęcie  Arthur Brognoli]

3 Komentarzy

  1. Grabek

    Panie Grzegorzu Mam obligacje polskie państwowe gwarantowane z lat 30, kupione przez mojego dziadka, denominowane w złocie, oprocentowanie 2 % rocznie
    Teoretycznie warte fortune, miliony obecnie 😉( procent składany plus cena złota) Ale okazało się w procesach sądowych, że są niewazne. Nie ma ciągłości państwa wg wyroków. A dlaczego Księgi Wieczyste mają takową ciągłość? Państwa obce – wierzyciele w/w wzostały spłacone z tych obligacji. Czy jest jakas gwarancją jakiejkolwiek inwestycji? PS Kiedyś (okolo 2000) cos tam napisalem u Pana w Profesjonalnym Inwestorze 😃 o złocie.

  2. grabek

    Podobno nieruchomości są obecnie najbezpieczniejsza inwestycją Według aktualnej tezy. Proszę to powiedzieć to Polakom którzy utracili majątki na Kresach Wschodnich lub Niemcom którzy utracili majątki na obecnych ziemiach polskich po II wojnie światowej albo Ukraińcom obecnie podczas wojny. Nic niestety nie jest pewne. Przyszłość jest nieprzewidywalalna. Jedynym ratunkiem jest dywersyfikacja

  3. Konrad

    Końcówka sugeruje że rynek nieregulowany to zło a regulowany to sama dobroć. A to przecież nie prawda, na rynku regulowanym też dochodzi do przekrętów. Żeby nie szukać daleko – GetBack, nie pamiętam liczb ale chyba większa kasa popłynęła niż w AmberGold. A przy okazji miał w tym udziały banki z grupy Czarneckiego, regulowane podwójnie bo i jako spółki giełdowe i jako banki. Poza tym Polskie Centrum Zdrowia (niedawno zapadł wyrok), Duda (to nie Ty pisałeś o Gamboni na ich przykładzie), itd. Przykłady można mnożyć.

Skomentuj grabek Anuluj pisanie odpowiedzi

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Proszę podać wartość CAPTCHA: *

Klauzula informacyjna

Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Dom Maklerski Banku Ochrony Środowiska S.A. („My” lub „DM BOŚ”) z siedzibą w Warszawie (ul. Marszałkowska 78/80, 00-517 Warszawa). Będziemy przetwarzać, Pani/Pana dane na potrzeby udzielenia odpowiedzi na Pani/Pana zapytanie, możliwości skorzystania z usługi oferowanej przez DM BOŚ, a także realizacji naszych prawnie uzasadnionych interesów, tj. rozpatrywania skarg oraz obrony przed roszczeniami. Ma Pani/Pan prawo dostępu do danych, żądania ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania i przenoszenia. W dowolnym momencie może Pani/Pan także wnieść sprzeciw, z przyczyn związanych z Pani/Pana szczególną sytuacją, wobec przetwarzania Pani/Pana danych dla realizacji prawnie uzasadnionych interesów DM BOŚ. Może się Pani/Pan z nami skontaktować wysyłając e-mail na adres: makler@bossa.pl lub list na adres: ul. Marszałkowska 78/80, 00-517 Warszawa, dzwoniąc na infolinię pod numer + 48 225043104 lub odwiedzając jedną z naszych placówek (lista dostępna pod http://bossa.pl/dmbos/oddzialy/). Może Pani/Pan skontaktować z Inspektorem Ochrony Danych m.in. korzystając z e-mail: iod@bossa.pl lub listownie na nasz adres. Więcej informacji o przetwarzaniu Pani/Pana danych, czasie przechowywania, prawach i sposobach kontaktu znajduje się w naszej Polityce Prywatności.