Trudno byłoby wyobrazić sobie lepsze drożdże przed zbliżające się dużymi krokami posiedzenie władz Europejskiego Banku Centralnego w czerwcu niż skok poparcia dla eurosceptyków w ostatnich wyborach do Parlamentu Europejskiego. System polityczny jednoznacznie dał do zrozumienia, iż po kryzysie zaufania do unii walutowej pojawia się kryzys zaufania do Unii Europejskiej w całości.
Oczywiście, w swojej masie wyniki nie wyglądają tak źle, jak nagłówki gazet. Partie maintstreamu zachowają kontrolę nad Europarlamentem i można oczekiwać kontynuacji wysiłków w celu utrzymania Unii Europejskiej i strefy euro w całości. Przyczyna dążenia do zachowania Unii jest najbanalniejsza z banalnych – rozpad byłby w obecnym momencie znacznie gorszy. Trudno jednak nie odnieść wrażenia, iż na tym całość pomysłu się kończy. Unia bankowa jest ciągle daleka do sklejenia a nadzór nad bankami w skali Eurolandu nie istnieje i długo nie powstanie. W Unii nie ma również zgody, co do tego, jak dalej prowadzić politykę gospodarczą. Zgodzić się na dalsze delewarowanie się systemu i zaryzykować dekadę deflacji, czy jednak pójść drogą innych banków centralnych i masowo powiększyć płynność w systemie, ale też przerwać terapie w państwach, które w ostatnich latach objawiły się jako przesadnie zadłużone.
Wydaje się zasadnym założenie, iż politycy nie mają dziś pomysłu i – co ważniejsze – nie potrafią znaleźć kompromisu, jak uzdrowić gospodarkę strefy euro w całości. Nawet sygnał zmiany (jakkolwiek oceniamy moralnie jej radykalizm) w postaci Marie Le Pen, która zwycięstwem we Francji wprowadziła Front Narodowy dla przedsionka pierwszej ligi francuskiej polityki, zdaje się skłaniać do leczenia dżumy cholerą i postuluje wygaszenie strefy euro. Był czas, kiedy nawet deklarowała sympatię dla standardu złota, co w obecnym układzie jest już czystym szaleństwem. Dlatego w najbliższym tygodniu znów uwaga całego świata zwróci się na Europejski Bank Centralny, który staje przed perspektywą nie tylko ocalenia unii walutowej, ale projektu europejskiego w całości. Senny wzrost gospodarczy i wysokie bezrobocie wśród ludzi młodych są idealnym fundamentem pod radykalizm przyszłych wyborców, którzy – w przeciwieństwie do pokolenia rodziców – zdaje się nie widzieć w projekcie europejskim idei godnej szacunku.
Wygląda na to, że – jak wiele razy w przeszłości, gdy politycy popadali w paraliż – na scenie musi pojawić się jakiś ekonomista, który przychodzi i rysuje ścieżkę wyjścia z kryzysu. Tym razem jest to ścieżka prowadząca przez większą inflację osłabiająca programy naprawcze w poszczególnych krajach strefy euro. Jeśli Mario Draghi, któremu do końca kadencji na stołku szefa EBC zostały dwa lata, ma zostać zapamiętany jako Super Mario, to właśnie nadchodzi czas, by do zdania, iż zrobi wszystko, by ocalić strefę euro, dopisał drugą myśl o zrobieniu wszystkiego, by Euroland nie podążył ścieżką japońską i nie zamroził się w deflacyjnej dekadzie. Nie ma bowiem wątpliwości, iż europejski projekt nie będzie miał szans czekać 20 lat na oczyszczenie się. Wcześniej całość rozpadnie się poprzez rosnący radykalizm lokalnych scen politycznych, które same w sobie nie mają zapędów reformatorskich, więc bez trudu chwycą się znanego z historii schematu wrogości do wszystkiego, co zewnętrze i obce.
