Wśród anomalii, które w rzeczywistym inwestowaniu w akcje deformują oryginalne formuły Świec japońskich (ang. Candlesticks), znalazły się również takie, które dotyczą długości cieni.
Pojęcie ?cieni” dotyczy owych cienkich, liniowych zakończeń po obu stronach korpusów świec. Są to obszary po których w danym dniu (lub innym przedziale czasowym) przetaczały się kursy powyżej lub poniżej cen otwarcia i zamknięcia. Teoretycznie im dłuższe cienie tym większa okresowa nierównowaga między siłami popytu i podaży. Jeśli powstaje takowy poniżej korpusu oznacza to, że byki były silniejsze na tych terytoriach danego dnia.
Bulkowski ponownie dzieli świece na 2 kategorie – te o długich i krótkich cieniach, przy czym kryteria testów były podobne jak przy wysokości świec:
1/ Zasięg ruchu
Ponownie miernikiem efektywności działania była odległość jaką cena przebywa od ekstremum danej świecy do tzw. swing high (lub swing low) czyli szczytu aktualnej fali jeśli wybicie idzie górą (lub dołka danej fali przy wybiciu dołem).
Rysunek poniżej wskazuje jak liczyć ów zasięg (zaznaczony fioletowymi liniami) na przykładzie świecy o dość długim wizualnie cieniu dolnym.
2/ Wielkość cieni
I tu optycznie świece z długimi cieniami nietrudno znaleźć, ale dla potrzeb weryfikacji konieczne było precyzyjne znalezienie granicy, która je wyznaczała. Oczywiście z uwzględnieniem nominalnej ceny akcji, tak by porównania procentowe dla wszystkich spółek były wiarygodne.
Filtr wyglądał w tym przypadku następująco (na przykładzie górnego cienia):
– od kursu maksymalnego odejmujemy cenę zamknięcia sesji dla świec wzrostowych lub otwarcia dla spadkowych, aby uzyskać rozpiętość bezwzględną
– znalezioną rozpiętość dzielimy przez cenę wybicia czyli np. przy wybiciu w górę będzie to maksimum sesji { np. (5 zł – 4,80 zł) / 5 zł x 100 = 4% }
– ustalamy w ten sposób średnią rozpiętość procentową dla wszystkich cieni, osobno górnych i dolnych
Świece o cieniach długich to te, które przewyższają obliczoną średnią rozpiętość. Testy ponownie wskazały ich przewagę w realnej grze rynkowej:
– dla długich cieni po górnej stronie w 87% przypadków zasięgi wybicia są znaczniejsze niż dla krótkich
– w przypadku cieni po dolnej stronie w 88 % przypadków zasięgi wybić są efektywniejsze.
Ale należy zaznaczyć, że dotyczy to wybić po OBU stronach świecy, czyli długi cień górny wskazuje na możliwość dłuższego ruchu po wybiciu bądź górą bądź dołem. W klasycznej teorii tylko wybicie po stronie przeciwnej do długiego cienia powinno mieć znaczenie,co okazuje się nie być do końca prawdziwe – dla zrozumienia tego jeszcze kilka przykładowych statystyk, które pokazują owe niuanse:
Białe świece, krótkie cienie dolne, wybicie górą na rynku byka, średni zasięg ruchu do swing high – 5,90 %
Białe świece, długie cienie dolne, wybicie górą na rynku byka, średni zasięg ruchu do swing high – 7,06 %
Białe świece, krótkie cienie dolne, wybicie dołem na rynku niedźwiedzia, średni zasięg ruchu do swing low – 9,76 %
Białe świece, długie cienie dolne, wybicie dołem na rynku niedźwiedzia, średni zasięg ruchu do swing low – 9,93 %
Tak samo wyglądają owe proporcje dla świec czarnych podczas trendów rosnących i spadkowych.
Cdn
—*Kathay*—
