Według Yahoo Finance najbardziej wartościową korporacją w gospodarczej historii świata była holenderska spółka The Dutch East India Company, której kapitalizacja rynkowa w 1637 roku miała sięgać w przeliczeniu na dolary z 2012 roku – 7,4 bilionów. Dla porównania, Apple w sierpniu 2012 miało kapitalizację 0,66 biliona USD. Czy informacja o realnej kapitalizacji The Dutch East India Company w 1637 roku wydaje się Wam wiarygodna?
Artykuł na Yahoo Finance jest typowym przykład prezentowania informacji w 2013 roku – informacje, które mogłyby wypełnić zgrabną tabelkę rozłożono na jedenaście slajdów z jedenastoma zdjęciami. Według Yahoo Finance, po uwzględnieniu inflacji, także inne wielkie korporacje z XVIII wieku, dobrze znane badaczom spekulacyjnych baniek na rynkach finansowych, znalazłyby się na podium rankingu spółek o największej kapitalizacji. W 1720 roku przeliczona na dolary z 2012 kapitalizacja The South Sea Company osiągnąć miała 4 biliony a kapitalizacja The Mississippi Company 6 bilionów.
Problem polega na tym, że zgodnie z danymi historycznymi populacja świata w XVII i na początku XVIII wieku wynosiła około 600 000 mln. Pierwszy miliard ludzkość przekroczyła dopiero w XIX wieku. Co więcej, zarówno w 1637 roku jak i w 1720 roku około 600 mln ludzi operowała w ramach nieefektywnej preindustrialnej gospodarki i trudno oczekiwać by poziom rozwoju gospodarczego pozwalał im przeciętnie generować więcej niż 1000 USD PKB – to jest poziom nawet w 2013 roku nieosiągany przez najsłabiej rozwinięte państwa.
Reasumując: podstawowa wiedza o historii gospodarczej sugeruje, że w czasie, w którym według Yahoo Finance istniały korporacje o kapitalizacji na poziomie 4, 6 czy 7,4 bilionów dolarów (z 2012 roku), globalny PKB nie przekraczał raczej 1 biliona dolarów z 2012 roku. Być może więc niedoszacowuję zdolność naszych przodków do „dmuchania baniek spekulacyjnych” ale idea istnienia korporacji o kapitalizacji rynkowej kilkakrotnie przewyższającej globalny PKB nie wydaje się mi rozsądna.
Globalny PKB wynosi obecnie około 70 bilionów USD. Notowane na giełdach korporacje nie zbliżyły się z kapitalizacją do 1 biliona dolarów. Uważana za najbardziej cenną korporację na świecie – Saudi Aramco wycenianie jest na 3-4 bilionów dolarów (na podstawie posiadanych rezerw ropy naftowej).
Angus Maddison, który prowadził pionierskie badania w zakresie historii gospodarczej, kontynuowane po jego śmierci przez jego współpracowników szacował globalne PKB w 1600 roku na 330 miliardów dolarów międzynarodowych z 1990 roku, a w 1700 roku na 370 miliardów dolarów międzynarodowych z 1990. W przeliczeniu na dolary z 2012 roku byłoby to około 400 i 445 miliardów.
Oczywiście, zarówno dane o populacji jak i globalnym PKB w odległej historii są jedynie szacunkami i powinny być traktowane ze zdrowym sceptycyzmem. Informacje zebrane przez zespół badawczy Maddisona sugerują jednak, że istnienie w XVII czy XVIII wieku korporacji o kapitalizacji rynkowej sięgającej kilku bilionów dolarów z 2012 roku za bardzo mało prawdopodobne.
Nie wszystkie informacje publikowane na portalach finansowych są rzetelne. Podchodzenie do nich ze zdrowym sceptycyzmem wydaje się być sensowną strategią. Oczywiście, nie zawsze istnieje możliwość pełnego zweryfikowania podanych informacji i nie można wykluczyć, że zadanie konsumenta informacji będzie polegać na ustalaniu, które szacunki są bliższe rzeczywistości.
