Związek z biurem maklerskim i znajomi szukający swojej szansy na rynku – zwłaszcza tacy, których ogląda się od przypadku do przypadku – to wybuchowa mieszanka. Niemal zawsze kończy się pytaniem o tajniki zarabiania na giełdzie i próbą diagnozowania własnych umiejętność. Niestety osobiście należę do osób, która w takich momentach skupia się na dowiedzeniu się, jakimi ścieżkami, czy raczej koleinami podąża mój rozmówca.
Jedną z podstawowych, na którą cierpi większość jest ograniczanie wyboru. Mówiąc w skrócie masa spółek i ograniczony dostęp do informacji powoduje, iż całkiem spora grupa osób ma tendencje do skupiania się pewnej liczbie walorów i/lub pewnych typach informacji. Mogą to być np. tylko spółki z indeksu, choć częściej nie są to spółki definiowane jakąś przynależnością do segmentu rynku a raczej preferencjami, często nieuświadamianymi. Np. osoba, która pracowała kiedyś w sektorze budowlanym będzie wybierała spółki z sektora budowlanego w przekonaniu, iż lepiej rozumie „ten biznes”. Zupełnie naturalne – moje pierwsze kroki na rynku Forex poczyniłem na parach złotowych, wszak kto miał rozumieć złotego lepiej niż Polak? To była szybka lekcja pokory.
Kolejnym przykładem mogą być „koniki” typu sektor surowcowy, farmaceutyczny czy np. nowe technologie. Jestem przekonany, iż każdy z czytelników przy poważnej autoanalizie znajdzie sektory, które lubi lub preferuje w sposób mniej lub bardziej świadomy. Ciekawostką jest to, iż nie jest to wyjątek, ale reguła pomierzona badaniami na rynku. Co ważniejsze, dane zebrane przez dwóch amerykańskich naukowców, wskazują, iż takich „koników” w głowie inwestorów indywidualnych jest więcej i wiążą się one nie tylko z sektorami, ale również informacjami, na jakie reagujemy. Mogą to być newsy prasowe, ale też ponadnormatywne ruchy cen, czy skoki wolumenu.
Wedle wyników badań zebranych w pracy o świetnym tytule All that Glitters: The Effect of Attention and News on the Buying Behavior of Individual and Institutional Investors* inwestorzy indywidualni mają tendencję do skupiania się na tytułowych błyskotkach, albo bardziej profesjonalnie mówiąc na tym, co przyciąga uwagę (tytuł pracy nawiązuje do przysłowia przypisywanego poszukiwaczom złota All that glitters is not gold/Nie wszystko złoto, co się świeci). W przypadku inwestorów instytucjonalnych reakcja na newsy czy ponadnormatywne zmiany ceny czy wolumenu jest czytelnie mniejsza. Taki skrzywień, którym poddają się inwestorzy indywidualni jest więcej i – jeśli ktoś znajdzie czas – można o nich poczytać w cytowanej pracy. Najważniejszą tezą jest to, że ograniczenie uwagi do pewnych spółek ogranicza później pole działania na rynku i zakres dostępnych wyborów.
Jednak do przekonania się o tym, czy poddajemy się nie do końca przemyślanym reakcjom na newsy lub ograniczamy swój wybór jest autoanaliza. Rzućcie Państwo okiem na własne portfele i przypomnijcie sobie, czy macie w nich spółkę nabytą powiedzmy na bazie sygnału kupna na RSI. Czy wcześniej przefiltrowaliście wszystkie spółki pod kątem sygnału kupna wysłanego przez RSI, czy może tylko te, które wyryły się w waszej pamięci? Sam fakt, iż kupiliście coś na bazie RSI wskazuje, iż macie jakieś tam zaufanie do RSI, więc dlaczego nie przesialiście wszystkich wykresów tym wskaźnikiem i dopiero później dokonaliście wyboru? A może MACD i RSI do spółki? Wiele osób kupuje na bazie tych wskaźników, czy jest wśród czytelników blogów bossy choć jedna, która przesiała parkiet tymi wskaźnikami zanim kupiła konkretną akcję? Brakło czasu? A może coś ograniczyło pole wyboru?
Na jaką błyskotkę dajecie się łapać?
