W temacie, o którym za chwilę, kontrowersje pojawiają się już standardowo. To znak, że pasuje do tej listy 🙂
Mit spekulacji #5/ Otwarcie pozycji to najważniejszy składnik sukcesu w transakcji
Porównując kwestię inicjowania pozycji i opuszczenia jej nietrudno zauważyć, że nieproporcjonalne ilości miejsca w poradnikach, książkach i artykułach zajmuje pierwsze z wymienionych działań. Można by odnieść ważenie, że taka dysproporcja świadczy o doniosłości i arcyważności problemu. Kwestie zarządzania ryzykiem – w tym prowadzenia stopów czy inne sposoby zamykania pozycji – często są w publikacjach marginalizowane lub po prostu nie pojawiają się w ogóle. Nie mówiąc już o tym, że o ile już zagoszczą w poradach i analizach, ich format blednie wobec kunsztu z jakim kreuje się i opisuje strategie zajmowania pozycji. Ta dysharmonia powstaje z kilku najważniejszych powodów, które przez lata zdążyłem w swojej pamięci wynotować (zastrzegam, że to katalog otwarty):
– Biologiczna natura człowieka ukierunkowuje go na maksymalizację szans wygrania a nie na maksymalizację wysokości wygranej. Jednym słowem, bardziej lub mniej świadomie umysł dąży do zapewnienia racji wytwarzanym przez siebie decyzjom i osądom, mylnie wizualizując, że jak najczęstsze trafianie w choćby minimalne ruchy jest równoznaczne z zarabianiem pieniędzy.
– Inna biologiczna przypadłość, która wytwarza pęd do szukania stuprocentowych szans na trafienie w ruch: obawa, lęk, stres, dyskomfort czy nawet paraliż generowane przez pojawiającą stratę z jednej strony a z drugiej- ulga, zadowolenie, błogostan i optymizm wytwarzane przez hormony w mózgu na skutek udanego rozpoczęcia transakcji. To oczywiste w którą stronę ciągnie natura człowieka.
– Sprawa o której nie mówi się niemal wcale a którą obserwuję i w rozmowach i porównując ilości komentarzy: sprawa ryzyka, stopów, zarządzania pozycją i kapitałem są dla zdecydowanej większości traderów tematami sprawiającymi wiele trudności, niezrozumień, przykrych wspomnień i ogromnego, niemal przyprawiającego o ból wysiłku umysłowego i z tych powodów zamiatanymi pod dywan.
– I wreszcie kwestia typowo techniczna, dotycząca stopów i wyjść z pozycji – ich określenie wraz z warunkami otwierania pozycji sprawia, że dana strategia staje się łatwo testowalna komputerowo co bardzo szybko weryfikuje jej (nie)użyteczność. To ogranicza analityczną twórczość i poradniczą kreatywność.
Programujemy się więc na niemożliwą praktycznie opcję niemal stuprocentowej trafności decyzji o otwarciu pozycji, najczęściej żywiąc niezmąconą nadzieję, że z ułamkiem wejść nieudanych poradzimy sobie bez problemów. Większość poszukiwań idzie więc w kierunku jak najczęstszego i najszybszego wbicia się już od początku w zyskowny ruch. I nic w tym dziwnego, ale …
Nawet jeśli trafienia w otwieraniu zaspokajają nasze ego i koją emocje to nie przesądzają o ostatecznej wielkości pozytywnego (najlepiej maksymalnego) wskaźnika zysku do ryzyka. Niestety jedynie operacje związane ze stopami/wyjściem z pozycji zapewniają sukces wszędzie tam gdzie trafność jest mniejsza od 100% czyli w niemal wszystkich przypadkach.
I kolejne „niestety” – to właśnie bagatelizowanie operacji na ryzyku/wyjściach jest powodem tego, że większość traderów ginie w trybach giełdowej maszynerii. Choć może bagatelizowanie to złe słowo, bo nie chodzi o działanie świadome ale takie, które swą trudnością przekracza możliwości większości ludzi. Stąd niejako naturalne, alternatywne parcie do wycyzelowania technik zajmowania pozycji.
Proszę zauważyć, że istniejące w literaturze pomysły na wejścia można liczyć w setkach, jeśli nie w tysiącach, a mimo takiego bogactwa jedynie garstka aktywnych inwestorów przeżywa w długim okresie i generuje zyski. Nie można bowiem nigdy zapomnieć, że jedyną determinantą i trafności i zyskowności jest właśnie wyjście (stopy, zarządzanie ryzykiem). Zwykle posługuję się dla zobrazowania tego pewnym przykładem, który możliwe, że pojawiał się już wcześniej w moich wpisach ale ponowię go gdyż sugestywnie opisuje problem:
Załóżmy, że dysponuję całościową, obiektywną i doprecyzowaną strategią, która zapewnia ok. 90% trafności i trzycyfrowe, średnie zyski roczne. Ujawniam jedynie wszystkie warunki otwierania pozycji 10 kandytatom , bez informowania ich o technice radzenia sobie ze stopami oraz ryzykiem, a następnie spotykamy się po dłuższym czasie by porównać zyski. Moje są nadal przybliżone do tych wyżej. Reszta przypuszczalnie powieli typowy profil rynku tradingowego: 80-90% straci, 10-20% być może osiągnie profit. Moje wyniki są uwarunkowane przez metodę opuszczania pozycji – czasem jeden, bardzo specyficzny rodzaj stopa może zdeterminować rezultaty całości strategii i przesądzić, że jest w ogóle zyskowna. Tylko i wyłącznie sposób opuszczenia pozycji nadaje ciągowi transakcji zyskowny charakter z określoną trafnością. Inicjacja pozycji nie jest wartością samą w sobie, co najwyżej zaspokaja psychologiczne potrzeby, długoterminowa zyskowność pochodzi z taktyki zamykania transakcji.
Ktoś może zarzucić, że w takim razie w mojej przykładowej strategii to nie wejście daje przewagę nad rynkiem (the edge) ale istnieją takie metody, w których owa przewaga istnieje właśnie w inicjowaniu pozycji. Całkiem możliwe, ale sprawdzenie owej przewagi wejścia wiąże się właśnie z kompleksową jej weryfikacją wraz ze stopami czyli metodami wyjścia. Nie ma innej możliwości, koło się zamyka. Przewaga otwarcia pozycji, ale nie pojedynczej tylko w ciągu transakcji, leży w strategii jej zamknięcia, dlatego metody z 30% trafnością potrafią być stabilniejsze, skuteczniejsze i zyskowniejsze od tych z 60% trafieniami.
Nie chcę przy tym zbytnio narzucać swojego punktu widzenia, w którym stopy/wyjścia są dużo ważniejszejszym składnikiem. Wszystkim w pocie czoła pracującym nad optymalizacją otwierania pozycji przypomnę jednak efekt generowany na giełdzie przez behawioralną Teorię Perspektywy – irracjonalność ludzka pcha inwestorów w kierunku szybkiego zamykania zysków i przesadnie ryzykownej hodowli strat. To czasem nieuświadomione działanie niweczy efekt najwspanialszych nawet technik inicjowania transakcji.
Nie będę również tym razem podnosił tematu losowego generowania miejsca i kierunku pozycji. Pomimo, że takie podejście, przy precyzyjnym zastosowaniu metod kontroli ryzyka, niesie całkiem spore szanse na wygraną, to jednak zaburza aspekt psychologiczny – nie daje szans na logiczne podbudowy decyzji, nie idzie z rytmem rynku, nie wzmacnia zrozumienia całości procesu czyli nie wspiera kwestii istotnych dla wykształcenia prawidłowego „mental setup”, wspomnianego w poprzednim wpisie.
—***Kat***—

