Jeden z najnowszych trendów w inwestowaniu i spekulacji wykorzystuje w procesie decyzyjnym efekty ludzkiej irracjonalności, wykryte i udokumentowane przez behawiorystów finansowych.

Jednakże nawet ów fakt nie przemawia za tym by twierdzić, że to psychologia jest źródłem sukcesów na giełdzie:

Mit spekulacji #4/ Trading to psychologia

Nie przypuszczam by to psychologowie stanowili statystycznie najbogatszą czy relatywnie najliczniejszą grupę w panteonie traderów. A przecież powinni byli gdyby domena, w której się specjalizują, decydowała o tym jak skutecznie zarządzać na giełdzie swoimi środkami. Oddajmy im jednak honor – bez wątpienia przyczyniają się do udoskonalania umiejętności zyskownej spekulacji- przypuszczam, że każdy z czytelników miał już styczność z wiedzą propagowaną przez Van Tharpa, Steenbargera, Kieva.

Czasem jednak mam wrażenie, że przesadne szafowanie słowem “psychologia” służy jako przykrywka dla mielizn wiedzy i umiejętności. Proponuję przywrócić jej właściwe miejsce- wspomagania a nie rdzenia tradingu. Gdyby było inaczej to po przeciwnej do psychologów stronie – komputerów i algorytmów- nie byłoby miejsca na zyski.

Wielokrotnie widywałem w artykułach, analizach i wywiadach procentowe rangi nadawane psychologii jako ‘spiritus movens’ tradingu (i przy okazji również Analizy Technicznej). Choć najczęściej był to przedział 70-90%, trafiało się i 100%. Bezdyskusyjnie dużo zależy od predyspozycji samego człowieka ale hierarchia składowych ostatecznego sukcesu i zyskowności rządzi się tutaj nieco innym porządkiem logicznym. I przy tym dużo dokładniej wiadomo jak pogodzić pochodzenie kury i jajka.

Szczegółowy katalog psychologicznych mechanizmów i zachowań człowieka w kontekście tradingu zajmie spory plik kartek i praktycznie w każdym miejscu procesu można sięgać do niego garściami, przy czym na poszczególnych etapach znajdziemy odniesienia do różnej palety psychologicznych zjawisk. I tak na przykład w procesie decyzyjnym – związane bardziej z procesami poznawczymi czy emocjami, na etapie realizacji – cechami fizjologicznymi i osobowościowymi, przy ocenie i kontroli – motywacjami czy mechanizmami psychicznymi. Trzeba jednak wyraźnie rozróżnić dwie osobne składowe, których melanż daje dopiero oczekiwany efekt:

1/ Mental setup

To kolejne pojęcie zapożyczone z angielskiego, oznaczające w przybliżeniu zestaw psychicznych uwarunkowań i predyspozycji, potrzebnych dla optymalnego działania w każdej dziedzinie. Inne przygotowanie psychologiczne i umiejętności są wymagane u kandydatów na pilotów samolotowych, inne na lekarzy, jeszcze inne na traderów.

2/ Architektura samego tradingu

W tym wypadku można mówić o wieloetapowym procesie, który składa się na powodzenie całości działalności- obserwacji, testów, podejmowania decyzji i ich ciągłej realizacji, kontroli i dopasowywania. Mówiąc prościej – istnieje potrzeba wypracowania (lub kupienia, wynajęcia, nauczenia się) strategii zdobywania przewagi nad rynkiem i jej optymalnej realizacji.

Ta drugie może istnieć bez pierwszego – stworzenie strategii i oddanie jej do realizacji komputerom (algorytmom) z góry odciąża sukces od psychologicznych mielizn i pułapek. Nie działa to już niestety w odwrotną stronę – to pierwsze wymaga istnienie drugiego. Z psychologicznej siły, choćby nie wiem jak wielkiej, nie da się niestety utkać zysków w tradingu – potrzebna jest przewaga (the edge), której źródłem są matematyka, logika, rachunek prawdopodobieństwa a nie prawa rządzące psychologią.

Niestety obie składowe są albo nieproporcjonalnie dobierane albo ze sobą mieszane. Stratny trading, nie podbudowany przewagą rynkową, utożsamia się z brakami w “mentalnym setupie”. Oczywiście, że istnieje tu ścisła współzależność, prowadząca od odchyleń do dewiacji i skrajności ale konieczne jest krystaliczne odróżnienie obu zjawisk: procesu tradingu i mentalnego setupu. Najbardziej żelazna dyscyplina czy konsekwencja lub opanowanie emocjonalne nie przyniosą profitów z prostego powodu – coś musi je poprzedzać, co czegoś muszą się odnosić, coś realizować. Tym czymś jest właśnie strategia, przewaga, pomysł na trading.

—***Kat***—

[Głosów:1    Średnia:5/5]

6 Komentarzy

  1. robbo2k

    Pytanie do futurowców. Czy ten pomysł wypali w DM BOS.
    Zalozenie: Fundusz indeksowy WIG20 z lewarem 200%.

    1. Kupuje obligacje za 13tys złotych
    2. Obligacje stanowia depozyt (w 90% swojej wartosci).
    3. Kupuje FW20U11 (jako depozyt sa obligacje)place prowizje only

    i zarabian tyle co WIG20 x 2 + zysk z obligacji. Do wyrzucenia mnie z kontraktu FW20 musialby spasc o prawie 1000pkt ? Dobrze rozumuje ?

  2. copy

    Kupuje FW20U11 (jako depozyt sa obligacje)place prowizje only

    co znaczy kupuje? na L czy S – jak zajmiesz dobra pozycje to zarobisz a jak nie to stracisz

  3. copy

    O ile zgadzam sie całą wymową artykułu, to cytowany poniżej wstęp nie ma sensu:
    “Nie przypuszczam by to psychologowie stanowili statystycznie najbogatszą czy relatywnie najliczniejszą grupę w panteonie traderów. A przecież powinni byli gdyby domena, w której się specjalizują, decydowała o tym jak skutecznie zarządzać na giełdzie swoimi środkami.”

    W ten sposób rozumujac to każdy dentysta powinien mieć zęby bez skazy, a każdy ksiądz powinien być Chrystusem.

  4. Lucek

    “W ten sposób rozumujac to każdy dentysta powinien mieć zęby bez skazy, a każdy ksiądz powinien być Chrystusem”.

    A każdy, kto pisze bloga o tradingu?

  5. copy

    No Lucek, każdy kto pisze bloga o traidingu powinien używać trafnych porównań:)

  6. dawid

    Zgadzam się bez do dobrego systemu prawie nie ma szans,a psychologia może go uzupełniać bo to ona rozumie konflikty rynkowe.Kiedy skończy się obecny fałsz rynkowy który z mojego punktu widzenia dodaje dużo do wycen

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Proszę podać wartość CAPTCHA: *

Klauzula informacyjna

Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Dom Maklerski Banku Ochrony Środowiska S.A. („My” lub „DM BOŚ”) z siedzibą w Warszawie (ul. Marszałkowska 78/80, 00-517 Warszawa). Będziemy przetwarzać, Pani/Pana dane na potrzeby udzielenia odpowiedzi na Pani/Pana zapytanie, możliwości skorzystania z usługi oferowanej przez DM BOŚ, a także realizacji naszych prawnie uzasadnionych interesów, tj. rozpatrywania skarg oraz obrony przed roszczeniami. Ma Pani/Pan prawo dostępu do danych, żądania ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania i przenoszenia. W dowolnym momencie może Pani/Pan także wnieść sprzeciw, z przyczyn związanych z Pani/Pana szczególną sytuacją, wobec przetwarzania Pani/Pana danych dla realizacji prawnie uzasadnionych interesów DM BOŚ. Może się Pani/Pan z nami skontaktować wysyłając e-mail na adres: makler@bossa.pl lub list na adres: ul. Marszałkowska 78/80, 00-517 Warszawa, dzwoniąc na infolinię pod numer + 48 225043104 lub odwiedzając jedną z naszych placówek (lista dostępna pod http://bossa.pl/dmbos/oddzialy/). Może Pani/Pan skontaktować z Inspektorem Ochrony Danych m.in. korzystając z e-mail: iod@bossa.pl lub listownie na nasz adres. Więcej informacji o przetwarzaniu Pani/Pana danych, czasie przechowywania, prawach i sposobach kontaktu znajduje się w naszej Polityce Prywatności.