O książce na wskroś praktycznej i edukacyjnej, którą jakiś czas temu obiecałem przybliżyć na blogu.
Gdyby zechcieć przetłumaczyć jej tytuł – „PlayBook” – w poprawnym kontekście owej lektury należałoby użyć wyrażenia „zapis transakcji”. Tematem wiodącym jest bowiem odpowiedni do naszych technologicznych czasów rodzaj cyfrowego dziennika, prowadzonego przez każdego z traderów firmy prop-tradingowej SMB. Zamiast ręcznych notatek każdą transakcję – jej powody, motywy i szczegółowy przebieg gry – zapisują oni bowiem w formie filmiku, w którym zasadniczą częścią są opisane chronologicznie wykresy. To umożliwia unifikację notatek oraz łatwość odczytu tychże dzienników na wielu urządzeniach, a także możliwość przeglądnięcia ich z dowolnego miejsca na ziemi, w którym działa internet.
Te cyfrowe zapiski to jednak jedynie pretekst do przedstawienia całego poprawnie przeprowadzonego procesu inwestycyjnego. Podtytuł książki brzmi bowiem: ”An Inside Look at How to Think Like a Professional Trader” (“Spojrzenie od wewnątrz na to w jaki sposób myśleć jak profesjonalny trader”). PlayBook więc to nic innego jak emanacja indywidualnej wiedzy, umiejętności, poprawności analiz, selekcji i kategoryzacji informacji, użycia metodologii (Analizy technicznej i fundamentalnej, set-upów, wyczucia rynku, zarządzania ryzykiem), błędów oraz wnioskowania, by wymienić najważniejsze elementy.
Przykładowy film, który składa się na tego rodzaju PlayBook, można obejrzeć tutaj:
https://www.smbtraining.com/blog/the-playbook-checkup-breakout-tsla-video-on-demand
Uprzedzę jednak, że film pokazuje ultra szybkie i krótkoterminowe transakcje, a więc nie każdego usatysfakcjonuje. Jednakże, i to trzeba mocno podkreślić, cała książka to przede wszystkim żywy pokaz procesu jaki musi przejść każdy trader by stać się profesjonalistą, bez względu na to w jakim horyzoncie czasowym operuje.
Żeby zrozumieć rolę owego PlayBooka potrzebne jest naświetlenie tła jego powstania i funkcjonowania. SMB to firma zatrudniająca traderów, którzy po wielomiesięcznym treningu zarządzają przydzieloną częścią środków własnych firmy (głównie na akcjach amerykańskich). Działa więc w segmencie zwanym proprietary-trading (skrót: prop-trading) czyli korzystając jedynie z własnych, a nie powierzonych funduszy. Jej założyciel Mike Bellafiore, który jest autorem-narratorem, już raz opisał jej działanie w poprzedniej książce, którą już przybliżałem: „One good trade”. Z powodu kilku osobistych oraz rynkowych perturbacji potrzebował on nowego instrumentu zdalnego nadzoru i szkolenia. W ten sposób narodził się pomysł PlayBooka, który muszą po każdej sesji tworzyć na podstawie swoich transakcji wszyscy traderzy w firmie. Są one potem odtwarzane przez samego Bellafiore, jak również podczas wspólnych narad wśród pracowników, jak i podczas szkoleń stażystów lub też nauki ludzi spoza firmy.
Dla kogoś spoza SMB może wyglądać to jak strata czasu. Jednak w kontekście nauki skutecznej spekulacji jest to instrument nieoceniony. Zwykle składa się z tych samych, jednolitych elementów, dopasowanych do kultury analizy rynku oraz sposobu samego tradingu w SMB:
- Na początek trader musi ułożyć listę najważniejszych fundamentalnych informacji, które decydują o tym, że właśnie ową spółką będzie danego dnia zainteresowany i dokona transakcji na jej akcjach, a które jednocześnie uwzględniają specjalne „wyzwalacze” mogące generować zmienność (np. raport okresowy, specjalne wydarzenia, spodziewane komunikaty albo prognozy, IPO itp.).
- Kolejny krok to szerszy obraz rynku czyli ang. Big Picture. Polega zwykle na technicznym porównaniu danej spółki z sytuacją całego rynku, opisanego najczęściej wykresem indeksu (np. S&P500), aktualną zmiennością, obrotami, sentymentem, wydarzeniami itp.
- Dalej idzie praktyczny pomysł na grę – na wykresie godzinnym a potem jedno lub pięciominutowym rysuje się potencjalne układy zajmowania pozycji i zamykania jej (tzw. set-ups), techniczne linie/formacje, prognozowane zasięgi i stopy. Po tym lecą opisane kolejne fazy samej spekulacji wraz ze zmieniającymi się kursami na wykresie.
- Ostatnia faza to tzw. trade management czyli opis zysków/strat, wielkości pozycji, zasięgu i działania stopów, realizacji założeń, bilans transakcji.
SMB od pewnego czasu wyznacza pewne standardy w tej części świata prop-tradingu. Pomimo zawirowań kryzysowych, walki z algorytmami, wielu zmian na rynku, nadal zyskownie działa, szkoląc przy okazji spore grono ludzi spoza kręgu jej pracowników. Ich sposób tradowania ewoluował w ślad za zmianami rynkowymi, nadal jednak opiera się na tym samym założeniu: połączeniu fundamentów z A.T., analizą bieżącą notowań (tzw. tape rading), niezwykle dopieszczoną mentalnie podbudową i żelaznymi zasadami dokonywania transakcji w dość krótkich ramach czasowych. Te ostatnie z powodu działania współczesnych predatorów giełdowych czyli algorytmów, uległy pewnemu wydłużeniu, ale nadal transakcje obejmują raczej kilkunastominutowe niż kilkugodzinne okresy czasowe.
Ja od lat jestem sceptykiem jeśli chodzi o łączenie Analizy technicznej i fundamentalnej, ale poniekąd uznaję, że ma to jakiś sens w przypadku filtrowania spółek do spekulacji. W przypadku SMB to bardzo skuteczne jak się okazuje narzędzie, więc chylę czapkę w geście szacunku. Jedyna rzecz, na którą patrzę nieco krytycznie, to nakład pracy i analiz, które są nieproporcjonalne do czasu przebiegu i wielkości transakcji, trwających czasem kilka chwil. Ale skoro tam to działa, mogę tylko zwrócić w tym kierunku uwagę tych, którzy nadal szukają swojej drogi.
Poza tym kilka konceptów w książce jest wartych szczególnej uwagi bez względu na ramy czasowe. Jak choćby zarządzanie pozycjami z uwzględnieniem limitów ryzyka, sposoby „czytania taśmy”, mentalne dopasowywanie, siła określonych nawyków pracy i analizy, ocena i korekta błędów, sam sposób podejścia do profesjonalnego działania, nauka tradowania większymi pozycjami. No a może i sami bohaterowi, opisywani niemal jak w fabularnej opowieści, traderzy z krwi i kości, świadomi swych wad i silnych stron, prawdziwa galeria wzorów, zresztą jak i w poprzedniej książce.
—kat—
