Inspiracją do tego tekstu jest wykres Guide to the Markets, który pokazuje liczbę spółek w S&P 500, które kończą rok przynajmniej 5% spadkiem.
Wykres obejmuje ostatnie 30 lat i dotyczy wyjątkowo silnego i szczęśliwego indeksu. Średnia dla tego okresu to 151 spółek czyli jakieś 30% spółek w indeksie. Liczba wahała się od 481 w 2008 do 24 w 2023. Myślę, że ideą analityków JP Morgan było pokazanie, że w indeksie zawsze znajdą się spółki, które rozczarują inwestorów. Nawet w wyjątkowo dobrych latach na rynku akcyjnym.
Postanowiłem stworzyć ten wykres dla GPW w jej dojrzałym okresie czyli od 2001 roku. GPW nie jest wyjątkowo szczęśliwym rynkiem więc za granicę irytującego spadku przyjąłem 10%. Proszę zauważyć, że biorę pod uwagę wszystkie notowane na rynku głównym spółki ale zestawiam je z indeksem WIG.
Czego możemy się dowiedzieć z tego wykresu? W XXI wieku na GPW średnio 4 na 10 spółek (dokładnie 38%) kończyło rok z spadkiem większym niż 10%. Rekord to 9 na 10 spółek w 2008. Warto jednak zauważyć, że nawet w stosunkowo spokojnych latach od 30% do 60% kończy rok irytującymi spadkami. Tylko w bardzo „byczych latach” odsetek ten spada poniżej 30%. Rekord padł w 2006 roku: zaledwie 1 na 12 spółek skończyła ten rok irytującym spadkiem.
Postawmy wyżej poprzeczkę: jaki odsetek spółek z GPW kończy rok dodatnią stopą zwrotu? Przeciętna to 53%. Czyli w przeciętnym roku na GPW połowa spółek kończy rok na plusie a połowa na minusie.
W ostatnich 24 latach w kategorii „stopa zwrotu powyżej zera” inwestorzy przeżyli 2 bardzo trudne lata gdy tylko 1 na 10 spółek kończyła rok powyżej zera i 5 irytujących lat gdy tylko 1/3 spółek miała dodatnią stopę zwrotu.
Przesuwamy poprzeczkę w górę: jaki procent spółek z GPW wygrywa z WIG na koniec roku?
Powyższe wyniki potwierdzają, w odniesieniu do GPW, że większość spółek przegrywa z szerokim rynkiem. Dlaczego? Bo wyniki szerokiego rynku „podkręcane są” wynikami wygranych spółek generującymi 3-cyfrowe i 4-cyfrowe stopy zwrotu. W XXI wieku na GPW tylko 44% wygrywało z indeksem.
Zróbmy więc małe podsumowanie ostatniego ćwierćwiecza na GPW:
- Przeciętnie 38% spółek zalicza spadek o 10% i więcej.
- Średnio 53% kończy rok na plusie.
- Przeciętnie 44% wygrywa z indeksem szerokiego rynku.
- Średnio 10% wchodzi do grona wygranych i generuje 3-cyfrowe stopy zwrotu.
Powyższe dane przedstawiają coś w rodzaju częstości bazowej dla indywidualnego inwestora operującego na GPW. Pokazują czego mniej więcej może się spodziewać jeśli sytuacja na GPW w najbliższych latach nie będzie się diametralnie różnić od tej, która była w ostatnim ćwierćwieczu.
