Ostatnia część tego cyklu, ale nie ostatnia część tematu. Kolejny cykl poświęcony będzie praktycznym poradom n.t. radzenia sobie ze stratami.
_______________________________________
W poprzednich częściach tego cyklu:
- Statystyki stratnych transakcji ->część 1
Korzyści wynikające ze strat: - nauka na błędach, rozumienie rynku, doświadczenie w CV -> część 2
- odporność psychiczna, pokora -> część 3
- wzrost dyscypliny -> część 4
- udoskonalanie strategii -> część 5
- stres testy -> część 6
- jakość decyzji, dziennik transakcji -> część 7
- emocjonalne oderwanie od pieniędzy, proces i edukacja ponad zarobki -> część 8
- kreatywność, doświadczenie -> część 9
________________
KORZYŚCI WYNIKAJĄCE Z INWESTYCYJNYCH STRAT c.d.
17. Rola korekcyjna i selekcyjna
Straty pełnią w oczywisty sposób rolę naturalnego mechanizmu korekcyjnego, który wskazuje, że podejście do analizy czy decyzji albo samej realizacji było w jakiś sposób nieoptymalne. Pozwala więc zidentyfikować błędne założenia i poprawić przyszłe działania.
Mniej oczywista jest rola selekcyjna, czyli oddzielenie zachowań poprawnych od błędnych. Strata jest zawsze tym sygnałem ostrzegawczym, czerwoną lampką, ale zanim weźmiemy się do korekty musimy wiarygodnie ustalić, czy faktycznie analiza, decyzja lub działanie były rzeczywiście błędne. Nierzadko bywa tak, że wszystko wykonamy poprawnie, ale rynek z jakiejś przyczyny urywa się w przeciwną stronę, generując nam stratę i to jest naturalne w inwestowaniu.
W odwrotnej sytuacji – strata może się nie pojawiać, gdy zrobiliśmy coś błędnie, ale los nam sprzyjał. To nie zawsze wynik, ale jakość naszych działań ma tu znaczenie dla dokonania korekty. Ważne jest więc ustalenie prawidłowych relacji wynik <-> decyzja i odnalezienie ukrytych potencjalnie strat, maskowanych przez łut szczęścia.
18. Zmiana Perspektywy
Straty mogą być inspiracją do myślenia „poza schematem”. Dobrze więc, gdy zachęcają do porzucenia utartych ścieżek myślowych i spojrzenia na inwestycje z zupełnie nowej perspektywy, co sprzyja kreatywności w podejmowaniu decyzji. Podam tu najważniejszy przykład takiego myślenia, który Tom Haugaard zawarł w swojej książce „Best loser wins”:
Skoro 90% aktywnych inwestorów/traderów regularnie popada w straty, to znaczy, że nie można myśleć i działać w ten sam sposób co oni!
Pamiętajmy też przy tym, że żadna strata i żaden ich ciąg nie może definiować nas samych. Nie jesteśmy przegrywami tylko dlatego, że rynek nam dopiekł. Aktywne inwestowanie/trading są bardzo trudne i przeznaczone z tego tytułu tylko dla grupki ludzi. A poza giełdą mamy wiele innych zadań do wypełnienia, które ze stratami na rynkach nie mają zwykle wiele wspólnego, wymagają innych umiejętności i kompetencji, wchodzenia w inne role. Przyjmujmy perspektywę bociana w locie, a nie żaby.
19. Resetowanie oczekiwań
Strata daje możliwość zresetowania nierealistycznych oczekiwań dotyczących inwestowania, które rodzą się nie tylko w głowach początkujących. Być może groźniejsze są oczekiwania tych, którym udało się na początku zyskać lub zrobić transakcję życia i wpadają w przekonanie, że tak będzie zawsze i można rzucić pracę.
Straty przywołują do rzeczywistości, i pokazują, że w handlu giełdowym nie chodzi o to, aby zawsze wygrywać, ale o zarządzanie ryzykiem i utrzymywanie zyskownej przewagi w długiej perspektywie czasu.
20. Rozwój osobisty
To pojawiało się w pojedynczych korzyściach omawianych wcześniej. Kiedy je zsumujemy mamy jedną dużą wartość dodaną – rozwój osobisty. I to nie tylko wtedy, gdy uda się z zyskiem inwestować czy tradować, poniesienie porażki uczy może bardziej, nie tylko o naturze rynków, ale przede wszystkim o nas samych.
Straty uczą więc choćby cierpliwości, konsekwencji, dyscypliny, pokory, skupienia, wytrwałości, radzenia sobie z emocjami i stresem. Są to umiejętności życiowe, które wykraczają daleko poza też branżę, wzbogacając też życie osobiste i zawodowe.
21. Wdzięczność za zyski
Dla niektórych to banał, dla innych silny motywator: po stratach bardziej doceniamy zyski i czerpiemy z nich radość. Doświadczanie porażek sprawia, że bardziej doceniamy zwycięstwa, gdy nadejdą. Dodaje to pełni perspektywy i może sprawiać, że sukces będzie jeszcze bardziej satysfakcjonujący, motywując do dalszego doskonalenia i dążenia do sukcesu.
22. Podkreślenie znaczenia równowagi
Strata może, albo wręcz powinna przypominać nam o znaczeniu utrzymywania zdrowej równowagi pomiędzy giełdą a innymi aspektami życia. Podkreśla więc wartość posiadania różnorodnych zainteresowań, pasji, źródeł spełnienia (rodzina, przyjaźń), co działa zresztą jako mechanizm zwrotny – poprawia wyniki w trudnych chwilach, zmniejsza wypalenie, podtrzymuje na duchu, utrzymuje jasność umysłu.
23. Okazje podatkowe
W niektórych przypadkach straty mogą być wykorzystane do obniżenia podatku dochodowego lub może raczej odsunięcia go w czasie. To temat na całkiem osobny wpis, który już kiedyś popełniłem w jakiejś mini formie i jest dostępny -> tutaj.
***
Wyszło w sumie 23 korzyści, choć być może jakieś jeszcze pominąłem, a spisanie ich zajęło 9 wpisów na blogu. A to może znaczyć tylko jedno – temat jest niezwykle pojemny. I przy okazji istotny. Kto przed przeczytaniem całości podejrzewał, że owe mroczne i niepożądane straty mogą mieć aż tak rozległą siłę korzystnego pod wieloma względami oddziaływania?!
Mam nadzieję, że pomogło to czytającym spojrzeć na swoje straty z zupełnie innej perspektywy, a przede wszystkim nie uciekać od nich na wszelkie możliwe sposoby, aby tylko wyprzeć je z działań i z pamięci. To kopalnia informacji i źródło rozwoju. Oczywiście życzę, by przytrafiały się jak najrzadziej i jak najmniejsze.
Do tematu strat wrócę niebawem w innej odsłonie, bardziej poradnikowej. Zatem do następnego razu.
—kat–
